Hakkani Tarikatı, kökenlerini Dağıstan’daki Nakşibendi geleneğine dayandıran Şeyh Muhammed Nazım Adil El-Hakkani Kıbrısi tarafından kurulmuştur (Nielsen, Draper ve Yemelianova, 2006, s. 103). Faaliyetlerine ilk olarak Dağıstan’da başlayan hareket, zamanla Lübnan’a ve Batı dünyasına yayılarak küresel bir ölçek kazandırılmıştır (s. 103). Türkiye’de “Kıbrısi Hazretleri” olarak anılan Şeyh Nazım, 2014 yılında vefat etmiştir (“Şeyh Muhammed Nazım Adil El-Hakkani Kıbrısi (K.S)’nin Hayatı”). 1980’lerin sonundan itibaren Avrupa, Amerika, Asya ve Güney Asya’da hızla zemin kazanan tarikatın sadece Sri Lanka’da 20.000’den fazla müridi bulunmaktadır (Damrel, 2006, s. 117).
Tarikatın Amerika Birleşik Devletleri’ne açılımı 1990 yılında Şeyh Hişam Kabbani aracılığıyla gerçekleşmiştir (Nielsen vd., 2006, s. 105). ABD genelinde İslam’ı tanıtmak amacıyla çalışan hareket, her biri tebliğ sürecinin farklı bir boyutuna odaklanan çeşitli kuruluşlar hayata geçirmiştir. Şeyh Hişam Kabbani’nin başkanlık ettiği bu kurumsal yapı dört ana unsura dayanmaktadır: Tarikatın resmi organı olan Hakkani Sufi Vakfı, Amerika Sünnet Vakfı (ASFA), Kamilat Müslüman Kadın Örgütü ve Amerika İslami Yüksek Konseyi (ISCA).
Bu yapılar arasında Amerika Sünnet Vakfı (ASFA), Müslüman toplumu içindeki din eğitimine odaklanarak Amerikalı Müslümanlar arasındaki anlaşmazlıkları “vahiyle gelen hukuk” konusundaki bilgi eksikliğine dayandırmakta ve bu konuda bilinçlendirme çalışmaları yürütmektedir. ASFA, El-Ezher gibi uluslararası saygınlığa sahip kurumlarla kurduğu bağlar sayesinde dini konularda güvenilir bir otorite olmayı hedeflemektedir. 1997’de kurulan Kamilat Müslüman Kadınlar Örgütü ise ABD ve Kanada’daki Müslüman kadınların yaşam kalitesini artırmaya yönelik faaliyetler yürütür. Aile, sağlık ve eğitim gibi temel meselelerin yanı sıra, yeni gelen mültecilere İngilizce eğitimi ve hayır yardımları sağlayarak sosyal uyumu desteklemektedir.
Hakkani örgütleri içinde siyasi olarak en aktif ve görünür olan yapı ise Amerika İslami Yüksek Konseyi’dir (ISCA). Konseyin iki temel hedefi bulunmaktadır: İlki, Amerikan kültürüyle temas eden Müslüman bireylere hukuki ve pratik çözümler sunarak “modern seküler bir toplumda İslami inançları” sürdürmelerine yardımcı olmaktır. İkinci hedef ise Amerikan toplumunun geneline hitap ederek İslam’ı ılımlılık, barış ve adalet temelinde bir din olarak sunmaktır. ISCA, gayrimüslim kuruluşlarla proaktif bir iş birliği geliştirerek kendisini ABD’de “geleneksel” Sünni İslam’ın en gür sesi olarak konumlandırmayı amaçlamaktadır.
KAYNAKÇA
Damrel, D. W. (2006). Aspects of the Naqshbandi-Haqqani Order in North America. Sufism in the West (ss. 115–126). Routledge. https://library.oapen.org/bitstream/handle/20.500.12657/24124/1006007.pdf?sequence=1#page=125
Islamic Supreme Council of America (t.y.) “Shaykh Muhammed Hisham Kabbani” https://wpisca.wpengine.com/?p=89
https://www.islamicsupremecouncil.org
Nielsen, J. S., Draper, M. ve Yemelianova, G. (2006). Transnational Sufism: The Haqqaniyya. Sufism in the West (ss. 113-124). Routledge.
Şeyh Muhammed Nazım Adil El-Hakkani Kıbrısi (K.S)’nin Hayatı.Hakkani TV. http://hakkani.org/biyografi/seyh-muhammed-nazim-adil-el-hakkani-kibrisi-ks -3 adresindeerişildi.
Williams, J. (2017, 29 Ocak). A brief history of Islam in America. VOX. https://www.vox.com/2015/12/22/10645956/islam-in-america
